Tuesday, August 21, 2007

Random Thoughts

Yur ni haraad baihad Ireland-iin, yalanguya 20-r zuunii ehen uyeiin Britain-ii esreg temtsej baisan uyeiinh ni tuuh udguugiin Mongol Ulsiinhtay neleed tustey bas surgamjtay met. Irelanduud yurduu hajuu buurunduu tuhain uyedee hamgiin tom ezent gurniig zahirch baisan Britain geh daisantay murtuu hezee ch muchuuguu uguhguy temtselden arsaldsaar udguu huvaagdchihsan bolohoos ulsaa, soyoloo, uv ulamjlalaa hadgalj uldsen bahdam tuuhtey ard tumen. Gehdee ene bol tiim ch hyamd uneer oldson ed bish ee. Olon myangan hunii ami nas (ene talaar "The Wind That Shakes The Barley", "Angela's Ashes" zereg kinonuud uzehiig sanal bolgoyo), heden arvan generation-ii setgel zui, toolj barshguy ih tsag hugatsaa, hurungu mungu geh met asar ih zuilsiig zoliosolsnii etsest odoo tsagtay zolgoson tuuhtey. Gehdee edgeerees hamgiin chuhal ni Irelandchuud XX zuunii ehen uyed oyuniihaa huvid tusgaar togtnoj, uursdiin gesen identity-g olj chadsan yavdal bailaa. James Joyce bol yah argaguy ene ih uil heregt hamgiin tom huvi nemer oruulagchdiin neg ni munuusuu mun. Tuunii "Dubliners" hemeeh bogino uguulleguudiin nom ni Ireland-iin undserheg uzel herees hetersen 1910-aad onii uyed bichigdej chuhamhuu ter l aldagdsan identity, tuuniig herhen uhaaran olj avah geh met chuhal asuudluudiig hunduj neg talaaraa tuuruldsun nationalism-iin "yurundug" ni bolson yum. (Uur bas negen analogy: 19-r zuund ih gurnuudiin togloomiin ur dund Poland oron gazriin zuragnaas burmusun archigdaj bailaa. Chuham ter l uyed Polshiin seheetnuud--yalanguya yaruu nairagchid--uran buteelee tuurvij Polyakuudaa oyun sanaaniih ni huvid darhlaatay bolgon ulsaa dahin tusgaar togtnuulj baisan gaihamshigt tuuhiig sanah heregtey + Romania-giin Mihai Eminescu baina).

Getel 1990 onoos hoish Mongolchuud bid udguu hurtel uursdiinhuu identity-g buren guitsed olj chadaaguy l yavna (magadguy tuuniig ni zuvuur todorhoilj uguh intellectual(uud) baihguy baigaatay holbootoy!). Ene ni terteeh 13-r zuund amidarch baisan baildan daguulagch, nuudelchin geh todotgoltoy Chingis Haan deer tuvluruh uu ali esvel Manjiin uyes Mongold erchimtey nevtersen shariin shashin, za bur baig gehed baruunii soyol irgenshil deer tulguurlah uu gedeg ni udguu hurtel Mongol hun buriin hariulah gej dor burnee oroldoj bui asuult yum. Magadguy ene asuultiin zuv onovchtoy hariultiig oloh ni uuruu Mongol Uls tsaashdaa dayarshliin shuurgand tesch uldej chadah esehiig todorhoiloh tuuhen uil yavdal boloh met.

Gadniihan Mongolchuudiin enehuu uursdiin jinhene identity-giinhee ereld hataj buig gyarhai ajiglasan baidag. Jishee ni Hyatad-iin usun nemegdej bui nuluunii talaar bichdeg zohiolch Jasper Becker uuriin 1992 ond Mongoliin bichsen nomoo "The Lost Country" hemeen nerlesen baidag bol 1960 onii Marco Polo Expedition-d oroltsoj yavsan Timothy Severin nomoo "In Search of Chingis Khan" hemeejee.

Nuguu talaasaa uursdiinhuu identity-g olno gedeg bol tuuhee unen zuvuur ni medeh gedegtey agaar neg asuudal. Hediigeer tuuhiig zuvhun yalagsad bichdeg (manai "Macedonian" andiin heleh durtay ug :P) bolovch on tsag unguruh tusam tuuhiin unen mun ayandaa todron garch irdeg ni bas neg yurtuntsiin jam bilee. Iimd yalanguya Mongoliin tuuhiin sudalgaag shine tuvshind avaachij, ih surguuliin diplom uvurtulsun chadvarguy tuuhchdee asuudliig zuv untsuguus harj chaddag bolovsroltoy tuuhchdeer solih tsag negent boljee.

Ireh sard boloh "Helmegdegsediin Udur" ni Mongold helmegduulelt ehelsenii 70 jiliin oig tunhaglah yum. Uuntey davhtsuulaad terhuu Mongoliin ard tumniig numursun har udruudiig HU namiin zarligdsan tuuhiig gutaasan nomuudaas uur, fresh perspective-eer harsan niitleluud mer ser uzegdeh bolov:

[...] 1930, 1940-өөд онд тэр үеийн До яаманд чекистээр орж ажилласан ахмадууд байгаа бол, ялангуяа "ХТАЗ" (хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүтгэлтэн), "Ахмад дайчин" хэмээх алдрыг олон жил хүртэж энгэр дүүрэн одон тэмдэг гялалзуулан яваа бол, эсвэл үр сад нь хоймортоо хүндэтгэлтэй залсан бол түүний нэлээдгүй нь "цус урсгаж" олж авсан гэдгийг ил болгоё.

Бага хаадын үе, Манжийн үе, Богд хаант Монгол улс гээд өмнөх түүхийн бүх үетэй нь 1937 оны "Төрийн террор"-ыг харьцуулсан судалгаа хийж, тоо, чанарын хувьд дэндүү хол давсан бол тэр баримтыг дэлгэе.
Профессор Олхонуд Д.Баярхүү - Төрийн террор

Энэ жил хэлмэгдэлтийн 70 жилийн ойн баяр болж байна. Есдүгээр сарын 10-нд болно. Үнэндээ ийм нэршил ч хэлмэгдүүлэлт юм. Хэлмэгдүүлэх гэдэг нь хэн нэгнийг эндүүрээд юм уу хэтрүүлээд шийтгэчихийг хэлдэг. Гэтэл энэхүү сүүлийн хориод жил тэмдэглэдэг болсон баяр нь ямар ч хэлмэгдүүлэлт биш, цуст аллага юм. Оросууд үүнийг репрессия гэнэ. Ийм төрлийн хувьсгалт аллага анх хийсний хувьд францчууд grand pourge гэж нэрлэх аж. Их хядлага гэсэн үг. Энэхүү хядлагад Монголын насанд хүрсэн бүх эрчүүдийн таван хүн тутмын нэг нь амиа зольсон. Үүнийг Гадаад хэлээр геноцит гэнэ. Энэ нь үр үндсээр нь хүйс тэмтэрнэ гэсэн үг. Хэлмэгдлийн баяраас арай лавшруу юм болсон байгаа биз?
Baabar - Хойд насандаа л уулзаж ярилцахаас...

Magadguy uneniig henees ch ailguygeer heleh bolomjiig olgodog ardchilsan niigemd l bid ungursun ruugee unen zuv nudeer ergen harj chadna baih...

Tuuhee unen zuvuur ni medye, uursdiinhuu jinhene identity-gaa olyoo!


Addendum:

Unuu oroinoos ehleed 3 honogiin tursh udur bur 2 tsagiin urttay setguulch Chirstiane Amanpour-iin (gaihamshigtay setguulch!!!) "God's Warriors" hemeeh nevtruuleg CNN-eer garah gej baina. Enehuu nevtruulgeer 21-r zuund hun turulhtun uursdiinhuu identity-gaa shashnaas herhen haij bui talaar garah aj.
Radical Fundamentalism in Three Flavors

+ Ungursun buten sainii The New York Times Magazine deer garsan Columbia-giin professor Mark Lilla-giin "Politics of God" hemeeh hun turulhtun herhen shashnii nomlol noyorhson 17-r zuun ruugaa butsaj bui talaar bichsen niitlel

Wednesday, August 15, 2007

"somewhere i have never travelled" by e.e. cummings

somewhere i have never travelled, gladly beyond
any experience, your eyes have their silence:
in your most frail gesture are things which enclose me,
or which i cannot touch because they are too near

your slightest look easily will unclose me
though i have closed myself as fingers,
you open always petal by petal myself as Spring opens
(touching skilfully, mysteriously) her first rose

or if your wish be to close me, i and
my life will shut very beautifully, suddenly,
as when the heart of this flower imagines
the snow carefully everywhere descending;

nothing which we are to perceive in this world equals
the power of your intense fragility: whose texture
compels me with the colour of its countries,
rendering death and forever with each breathing

(i do not know what it is about you that closes
and opens; only something in me understands
the voice of your eyes is deeper than all roses)
nobody, not even the rain, has such small hands

This and That

Hashaa on Happiness


The philosopher Isaiah Berlin once said that the trouble with academics and commentators is that they care more about whether ideas are interesting than whether they are true. Politicians live by ideas just as much as professional thinkers do, but they can’t afford the luxury of entertaining ideas that are merely interesting. They have to work with the small number of ideas that happen to be true and the even smaller number that happen to be applicable to real life. In academic life, false ideas are merely false and useless ones can be fun to play with. In political life, false ideas can ruin the lives of millions and useless ones can waste precious resources. An intellectual’s responsibility for his ideas is to follow their consequences wherever they may lead. A politician’s responsibility is to master those consequences and prevent them from doing harm.
Getting Iraq Wrong


E.T. (Enkhtaivan?) on Western Journalism - darn good post!


Generation after generation, the rich had more surviving children than the poor, his research showed. That meant there must have been constant downward social mobility as the poor failed to reproduce themselves and the progeny of the rich took over their occupations. “The modern population of the English is largely descended from the economic upper classes of the Middle Ages,” he concluded.

As the progeny of the rich pervaded all levels of society, Dr. Clark considered, the behaviors that made for wealth could have spread with them. He has documented that several aspects of what might now be called middle-class values changed significantly from the days of hunter gatherer societies to 1800. Work hours increased, literacy and numeracy rose, and the level of interpersonal violence dropped. [...]

Around 1790, a steady upward trend in production efficiency first emerges in the English economy. It was this significant acceleration in the rate of productivity growth that at last made possible England’s escape from the Malthusian trap and the emergence of the Industrial Revolution
"In Dusty Archives, A Theory of Affluence" - revolutionary argument indeed!
My post on "A Farewell to Alms" (posted this winter)


EnglishRussia - quite nostalgic blog, by the way.


Rebecca, Atlanta: Great article! Just wanted to point out that I think all presidential candidates are inherently narcissistic, to a certain extent. Someone announces to the world that he believes himself to be the best person to lead an entire nation — that rather implies an excessive regard for his own talents or achievements, does it not? I realize, of course, that you were referring to the inherent lack of empathy evidenced by both Romney and Giuliani however, I thought it worth mentioning that all the candidates meet at least half the definition of narcissistic! Deluded self-confidence is a frightening but necessary quality of the political personality. It's when that same arrogance is accompanied by a lack of empathy that otherwise innocuous narcissistic tendencies become full-fledged personality disorders!

Again, loved the article — love all your articles, for that matter! Keep up the good work.

Paul Krugman: The Mayo Clinic definition of narcissistic personality disorder says: "Individuals with this disorder lack empathy for other people but need constant admiration from them." That's what I'm getting at, without suggesting that these guys are literally crazy.
Krugman's straightforward answer (:P) for his recent Op-Ed Column - "It's All About Them"

Sunday, August 12, 2007

Billionaires Who Admire Chingis Haan

Bancroft family-tay udtal zuvshiltsunii etsest Rupert Murdoch sayhan sanasandaa hurch editorial board-iin independence-iig buren duuren hangana gesen am uchigteygeer The Wall Street Journal-iig uuriin bolgov. Ene ni ch neg talaaraa unshigch bolon soningiin hoorond on udaan jil togtson itgeltseliig hadgalj WSJ-iin borluulaltad nuluuluhguy gedeg utgaaraa Murdoch-d ashigtay bolj taarah yum.

Yutay ch sonin garchiglah durtay humuust handaj helehed hervee bolomj oldvol Saturday bur hevlegddeg The Wall Street Journal Weekend Edition-g unshij baigaaray. Tuhain doloo honogiin weekday-uudeer zavguy, soningoo buren duuren unshij amjaaguy tohioldold ene edition-oos yurunhii toim-iig ni unshij boloh buguud minii huvid Page One-d nitlegddeg uls tur, ediin zasgiin tomoohon leader-uudtey hiisen yariltslaga buhii niitleliig ni husen huleedeg yum.

Ungurugch hoyor doloo honogiin dugaaruudiin enehuu buland ni udguu hurunguuruu delhiid tolgoi tsohij bui Mexico-giin Carlos Slim bolon Hyatadiin (Taiwan-ii) Terry Gou nariin talaarh niitlel daraalan hevlegdsen bailaa. Sonirholtoy ni enehuu hoyor avragad hoyuland ni negen adil tal baiv. Ter ni Chingis Haan-ii dain tulaanii tactic-iig uursdiin business-dee heregjuuleh yavdal:

Admirers say the hard-charging Mr. Slim, an insomniac who stays up late reading history and has a fondness for reading about Ghengis Khan and his deceptive military strategies, embodies Mexico's potential to become a Latin tiger.
The Secrets of the World's Richest Man

The founder's personality permeates the site and company. A charismatic man who inspires intense loyalty among his lieutenants, Mr. Gou runs Hon Hai with the power of a warlord. On his right wrist he wears a beaded bracelet he got from a temple dedicated to Genghis Khan, the 13th-century Mongolian conqueror whom he calls a personal hero.
The Forbidden City of Terry Gou

"Applying Chingis Khan's Military Strategy to Your Business" gedeg nom bichih hamtragch haij baina :P

On Coffee

Neleed deehne Asuult.net deer coffee-nii talaar bagsh bid hoyoriin hoorond urnusun yaria:


Coffee-g ali ert manai erinii 9 dugeer zuunii uyed hereglej baisan barimt bii. Yurunhiiduu bol zuvhun matar ba melhiin zamiin hoorond urgana (Guatemala, Colombia, Ethiopia, Antigua, Sumatra, Kenya geh met ornuud). Uuruur helbel coffee urgadag region-g undsend 3 huvaaj boloh yum.

1. Tuv ba Umnud Amerik
2. Tuv Afrik ba Arab
3. Enetheg ba Zuun umnud Azi

Hediigeer coffee ni hun turulhtnii caffein-ii heregtseenii hamgiin tom eh uusver ni boldog hedii ch (oiroltsoogoor 250 ml coffee-nd 140 mg orchim caffeine aguulagdana) zuv proportiontoy coffee-nii 98% ni us baidag.

Gehdee bas end uchir bii. Suuliin uyed baruuniihnii caffein-ii hereglee ni het ihdeed (chocolate, coca-cola geh met ni bugd caffeine aguulna) decaf buyu decaffeinated gedeg coffee uuh bolson. Uuh bolson ch gej baahan himiin bodis tsatsaad negen shine turliin coffee-nii sort bii bolgochihson hereg. Ter ni caffeinguygeesee gadna engiin coffee beanteygee haritsuulahad huurai (engiin bean ni toslogduu), arai uur amttay baidag. Yur ni ali boloh decaf coffee-noos zailshiij baih ni zugeer.

Coffee-nii talaar uur negen chuhal zuil bol espresso hemeeh coffee-nii negen turul yum. Hiih arga ni gevel coffee-nii bean-iig nuntaglaad mash haluun usaar shahna. Tuunii ur dund ni mash huchtey espresso shot hemeeh negen turliin utgun coffee bii bolno. Suuliin uyed dotroo bas regular and decaf gej hoyor huvaagdah bolson.

Za tegeed coffee-nii turluud geh yum bol uls ulsaasaa shaltgaalah ni bitgii hel Italy metiin gazruudad bol hot hotoosoo shaltgaalaad heden myangan yanz. Gehdee yurunhiid bagtslaad hedhen tomiig ni avaad uzvel:

1. Cafe Latte - Latte gedeg ni Italiar suu gesen ug. Uuruur helbel espresso shot-iig suutey holino. Deer ni yanzan buriin syrup nemj bolno. Hamgiin popular ni "vanilla".

2. Cafe Mocha - Cocoa (yagaav unuu chocolat hiideg) espresso suu gurviig holison coffee. Neleed chiherleg. Haluun chocolattay tustey, gehdee arai iluu caffeintay yum uu daa

3. Cafe au Lait aka Cafe Misto - Coffee suu hoyoriig holij hiine. Za daa orond ni cream hiichihvel barav.

4. Caffe Macchiato - Cafe Latte-tey ih tustey. Gehdee espresso shot-iig ni huuruulsen suugee (deeree hoostey) ayagandaa hiisniihee daraa hiidgeeree uur. Macchiato gedeg ni italias mahchihlbal "temdeglegdsen" gej orchuulagdah yum uu daa. Uuruur helbel espresso shot-iig hiih uyed deed tald ni uusdeg hoosiig suun deeree hiih uyed ni ter ni suun deer ni ulddegeeree yalgaatay. Uuhad bol baragtay l yalgaa baihguy. Yahav leisure class-iihan yambalagtaj baigaa tsarai ni ter yum uu daa

5. Cappuccino - Hiih zarchim ni Cafe Latte-tey yag adil. Gehdee Cappuccino-d zuvhun huuruulsen suunii hoosiig ni hiideg. Ter utgaaraa arai huchtey boldog.

6. Cafe Americano - Za daa ed nar dotroo barag hamgiin huchtey undaa ni baih. Espresso shot-iig shuud haluun ustay hamt nairuulj uuna. Amerik metiin udurjin shunujin m*dr*l yum shig ajilladag ornii nuhduudiin gants hani ni

7. Espresso shot - za tegeed bur nud neegdehguy, tarhi ajillahguy tugshuuriin dohio hanginasan uyed enehuu umdaaniig tamshaalna daa, keke. Dan gants espresso shot bolhoor asar huchtey. Gehdee hamaaguy uugaad baihaar suuldee uilchilhee bolidog yum bilee. Neg dor 6 shotiig hunturchihdug nuhurtey hurtel taarch baiv

P.S: Gesnees Pan Tadeusz (Andrzej Wajda-giin kino) deer neg polyak France-iin coffee-g amssanaa "Hnnn, Polshoos uur saihan coffee hiideg uls uur haa ch alga" gej avsan yum dag. Wajda-giin hetruulel baisan uu, ali esvel unengeesee yarisan uu sain medehguy yum...

кофений талаар сайхан бичиж өөрийн хачир америк туршлагаасаа нэмэрлэснээс биш гэгэгэ

Польш коффее бол яах аргагүй Турктэй төстэй нэг ёсондоо нунтагласан грэйнтэй нь сервэлдэг гэгэгэ тэгээд таглахаар доороо тунардаг гэх үү дээ би л лав таашааж уугагүйдэг нулимсаар байгаад таарсан. Магад манайхан сүүтэй цайгаа шаартай жажлаад уугад сайхан гэдэг шиг л сайхан байдаг байлгүй дээ. Эспрессо шот 4-ийг уусны дараа үс хуйхнаас хөндийрч байгаа мэт мэдрэмж төрдөг шт гэгэгэ.

Ер нь бол тийм их орчоогүй бол 3 цагаас хойш кофе уухыг татгалз учир нь түүнээс хойш уусан кофе яг шөнө дундад үйлчилж эхэлнэ. гэгэгэ

Сониноос манай ангийн элэна гэдэг охин намайг тэр Турк кофегоор мэргэлээд хэлсэн бүх таамаг үгнүүд нь одоо яг хэрэгжээд байгаа шт аймаар наасан!!!

Tuesday, August 07, 2007

The Wind That Shakes The Barley



I sat within the valley green, I sat me with my true love
My sad heart strove the two between, the old love and the new love
The old for her, the new that made me think on Ireland dearly
While soft the wind blew down the glen and shook the golden barley

'Twas hard the woeful words to frame to break the ties that bound us
But harder still to bear the shame of foreign chains around us
And so I said, "The mountain glen I'll seek at morning early
And join the bold united men," while soft winds shake the barley

While sad I kissed away her tears, my fond arms round her flinging
A yeoman's shot burst on our ears from out the wildwood ringing
A bullet pierced my true love's side in life's young spring so early
And on my breast in blood she died while soft winds shook the barley

I bore her to some mountain stream, and many's the summer blossom
I placed with branches soft and green about her gore-stained bosom
I wept and kissed her clay-cold corpse then rushed o'er vale and valley
My vengeance on the foe to wreak while soft wind shook the barley

But blood for blood without remorse I've taken at Oulart Hollow
And laid my true love's clay cold corpse where I full soon may follow
As round her grave I wander drear, noon, night and morning early
With breaking heart when e'er I hear the wind that shakes the barley.

Saturday, August 04, 2007

Solzhenitsyn's Interview

Ungursun jil Solzhenitsyn-ii "Odin Deni iz Jizhny Ivana Denisovicha"-g unshaad neg hesegtee l tuund avtaj bilee. Udguu 90 nas duhuj yavaa Nobel laureate sayhan unuu manaihnii talaar hudlaa yum bicheed baidag Spiegel setguuld (medehguy, manai yurunhiilugch l tegj helsen shd :P) yariltslaga ugch. Negentee Gulag-t amidaaraa hataagdaj yavsan terbeer sonirholtoy ni udguugiin Orosiin udirdlagiig iheer magtsan baih yum. (By the way, baruun Europe-d "Gulag Archipelago" hevlegdseneer zuunii het radical uzel or murguy muhsun gedeg yum bilee).

SPIEGEL: How do you assess the period of Putin's governance in comparison with his predecessors Yeltsin and Gorbachev?

Solzhenitsyn: Gorbachev's administration was amazingly politically naïve, inexperienced and irresponsible towards the country. It was not governance but a thoughtless renunciation of power. The admiration of the West in return only strengthened his conviction that his approach was right. But let us be clear that it was Gorbachev, and not Yeltsin, as is now widely being claimed, who first gave freedom of speech and movement to the citizens of our country.

Yeltsin's period was characterized by a no less irresponsible attitude to people's lives, but in other ways. In his haste to have private rather than state ownership as quickly as possible, Yeltsin started a mass, multi-billion-dollar fire sale of the national patrimony. Wanting to gain the support of regional leaders, Yeltsin called directly for separatism and passed laws that encouraged and empowered the collapse of the Russian state. This, of course, deprived Russia of its historical role for which it had worked so hard, and lowered its standing in the international community. All this met with even more hearty Western applause.

Putin inherited a ransacked and bewildered country, with a poor and demoralized people. And he started to do what was possible -- a slow and gradual restoration. These efforts were not noticed, nor appreciated, immediately. In any case, one is hard pressed to find examples in history when steps by one country to restore its strength were met favorably by other governments.
Perhaps should we anticipate Putinesque leadership in Mongolia? Meanwhile Howard Zinn writes something else:

[...] we cannot depend on established authority to keep us out of war and to create economic justice, but rather that solving these problems depends on us, the citizenry, and on the great social movements we have created.
Anyway, in the end of the interview Alexander Isayevich declared that he's not afraid of death, and ready to confront it:

SPIEGEL: Are you afraid of death?

Solzhenitsyn: No, I am not afraid of death any more. When I was young the early death of my father cast a shadow over me — he died at the age of 27 — and I was afraid to die before all my literary plans came true. But between 30 and 40 years of age my attitude to death became quite calm and balanced. I feel it is a natural, but no means the final, milestone of one’s existence.

SPIEGEL: Anyhow, we wish you many years of creative life.

Solzhenitsyn: No, no. Don’t. It’s enough.

Addendum: Alexander Solzhenitsyn's Autobiography on Nobel Website

Tuesday, July 17, 2007

Surely You're Joking Mr. Feynman!

Odoogoos barag 3 jiliin umnu Ih Delguuriin nomiin tasgiin neg buland ene nom toosond daragdchihsan hevtej baihad ni olj avsan yum. Umnu ni neleed udaan haisniig ch heleh uu iim sanaandguy baidlaar taaraldsandaa ihed olzuurhan hediigeer 6000 tugrug (10 jiliin suragchiin huvid mash ih mungu) gej baisan ch emeegeesee mungu guij baigaad hudaldaj avch bilee. Za daa tegeed ene nomiig daraa ni hed ch davtaj unshsaniig ni buu med. Yamar ch l baisan unshih bolgondoo elgee hushtul ineehiin satsuu Feynman-iig ulam bur bishirdeg bailaa. Haramsaltay ni ugur tolgoi bi beer ungursun jil Sofia-Bucharest-iin chigleliin galt tergen dotor 3 Moldav-tay shunujin booz-deed (shunu galt tergen dotor mash huiten baisan tul dulaatsahiin tuld uusan :-D) uureer buuhdaa compartment dotor durtay nomoo martchihsan yum -- uneheer haramsaad barahguy yum bolson l doo.

Harin urjigdar internet-eer savaaguytej yavaad ene nomiig audio helbereer ni olj avav. Sonsson chini yostoy tasarhai! Suuldee bur avtobusan dotor teselguy ineegeed hun amitanii doog tohuu bolov :P

Part 1, Part 2, Part 3, Part 4, Part 5, Part 6,
Part 7, Part 8, Part 9, Part 10, Part 11

Yutay ch ene nomiig unshaaguy humuus baival zaaval ch uguy olj unshaaray! Hervee unshih zav garahguy baival audiobook-iig ni sonsooroy!

Aan tiim, bas neg zuil. Hervee ene nomiig avch unshih gej baigaa bol munguu hemneed neg musun Feynman-ii "Surely You're Joking, Mr. Feynman" bolon "What Do You Care What Other People Think?" nariig ni shineer emhetgen negtgesen "Classic Feynman: All the Adventures of a Curious Character" hemeeh nomiig avch unshihiig sanal bolgoyo.

P.S: Ken Mogi on "Surely You're Joking Mr. Feynman"

Tuesday, July 10, 2007

iPhone Review

Dan gants TV, sonin hevlel geltguy barag amtay bolgon ni l sayiin hed honog iPhone geech zuiliin talaar tsuurch unguruv. Uuniig chuhamdaa bol Steve Jobs-iin amjilttay PR geh uu ali esvel Apple uneheer id shidtey buteegdehuun gargaj chadsanii ach gavya geh uu ali ni bolohiig bi sain medehguy yum (magadguy hoyulaa baih). Yutay ch sayhan az taarch $599-iin unetey ene aihtar ediig turhen hugatsaand turshij uzeh bolomj oldov :P

Ungursun doloo honogt minii ajilladag zochid buudald (bi endehiin website bas dotood suljeeg ni hariutsdagshuu uhaantay) George Bush-iin campaign-iig zohion baiguulj baisan tudiiguy Boston-ii FM 96.9-eer yavdag New England-iin hamgiin popular radio show "Extreme Games"-iin host Jay Severin irev (uneniig helehed mani eriig hen ch taniaguy l dee :P). Anyway, yutay ch shiruun rhetoric, ultra-conservative medegdluudeeree zard garsan mani er irseniihee margaash oroi nadaas dunguj avsan iPhone-oo zalgaj uguhiig guiv, lol. Bi ch iPhone-ii reklamand ni het avtchihsan baisniig ch heleh uu hediigeer daraagiinhaa ajild hotsroh baisan ch uuhain tas "Tegelguy yahav" geed helchih ni ter, haha. Office-doo orj ireed unuuh 599 dollariin unetey ediig ni activate hiih geed uzlee dee:

Yun turuund anh helegdej baisanchlan iPhone zuvhun AT&T deer ajillana. Uuruur helbel ta iPhone hereglehiin tuld AT&T deer account-tay baih yostoy. Minii huvid pre-paid account ni hamgiin zugeer sanagdsan. Uuniig iTunes-ee ashiglan amarhan shiidchihej boloh yum bilee. Yurunhiiduu bol hurdan internettey, bas buh info chini belen bol iPhone-oo activate hiihed maximum 30 minute l shaardlagatay.

Za tegeed negent activate hiichihsen tul "sonjih" ajildaa shuud shiljiv :) iPhone-ii hamgiin setgel tatam heregsel ni Google Maps baiv. Gaihaltay high-resolution tudiiguy minii huruunii hudulguunii ayaar tomorch jijigreh delhii uneheer tasarhai sanagdaj bailaa (unuu Mongoloo-giin heleed baidag World is Mine geed ug tolgoid buuv :P). Ulaanbaatar-iinhaa gazriin zurgiig tomruulj baigaad zurag darya gesen bolovch camera-gaa martsan baiv :|

Daraagiin negen gaihaltay heseg ni camera. Yurunhiiduu bol jiriin utasnii camera-nuudtay adilhan bolovch avsan zurgiin delgets deerh tod yalgaral bas huruunii hudulguunuur tomorch, jijgerch, daraagiin zurgandaa shiljij baigaa ni uneheer "cool". Deerees ni utasnii bairlalaas ni shaltgaalj orientation ni landscape ali esvel portrait ruu shuud shiljine.

Busad heregsluudiinh ni talaar humuus nadaar heluuleltguy hediinee tanil boloo bailguy dee: iPod -- hamgiin tom hemjeetey iPhone ni 8GB baisan tul busad iPod-uudtay haritsuulahad arai baga duu orno, Safari -- huvidaa bol ih davguy browser gej oilgood baigaa, sayhan Windows-d zoriulsan huvilbar ni garsan baisan.

End gehdee negen zuiliig duridahguy ungurch bolohguy. iPhone-ii hamgiin gaihaltay zuil ni tuunii super-duper-user-friendly interface ni bailaa. Ali ch Apple-iin buteegdehuunii negen adil (bi uuruu iPod-doo hair zarlaad neleed udaj bui :P) hereglehed mash hyalbar, olon doloon heregtey heregguy function-uud baihguy, deerees ni hunii intuition-d zohitsuulsan design-tay zereg chanaraaraa uneheer bishruulem.

Ashiglaltiin yavtsad iPhone-ii sanaandguy zarim negen sul, dutagdaltay taluudiig anzaarav. Gehdee edgeer sul taluud ni yurunhiiduu Apple-aas uuruus ni hamaarahguy zuils baiv:
1. Suljeeniihee hurdaar Ameriktaa udaand ordog AT&T-d monopol erhiig ugsun -- neleed ih hereglegchid uund ni buhimdaj baiv
2. Hotmail POP3, IMAM-iig supportoldogguy uchir iPhone deer ashiglah bolomjguy (gehdee uuniig IzyMail-eer shiideh neg solution bii)
3. Nad shig urt tom gartay hun delgets deerh keyboard-iig ni ashiglah gej neleed tom problem-tey tulgarav (neg usgiig ni darahad l oir haviinh ni 2-3 useg dagaad orchih jisheetey)

Yurunhiiduu bol iPhone uneheer bishirmeer technology bailaa. Uuniig avah gej tuluvluj bui bolon avah esehee shiideeguy baigaa humuust tanii heregtseeg tani buren duuren hangaj chadna shuu gedgiig helye!

Aan tiim, unuuh Severin-iig martchihaj. Mani erd activate bolson iPhone-iig ni hevlesen iPhone User Guide-tay hamt ugtul bayarlasandaa minii neg udriin tsalingiin hemjeetey tip uguv :) Suuld surag sonsohnee Severin gadaadiin ajilchdiig uzej chaddagguy negen yum baih. Neg udaa nevtruulgiinhee uyer ingej helsen gejiishuu:

Jay Severin received a call recently from "Ron," a handyman who'd quit the handyman business because he was unable to compete with the cheap labor provided by illegals. Severin became outraged, declaring it an injustice that poor Ron was forced to change careers due to the presence of so many under-the-table, low-cost handymen.
Hahahaha, mani nuhur uneheer nadad bayarlasandaa davguy tip uguv uu ali esvel tsaashdaa uuriinh ni uzel bodoltoy holbogdoj boloh yamar negen asuudal garahaas sergiilj ter hemjeenii tip-iig uguv uu, yutay ch ter ni onisogo heveeree uldlee.

Gehdee nuguu talaasaa sayhan Thomas Friedman Op-Ed Column deeree bichsentey adil uil yavdal bolov,

When everyone has a blog, a MySpace page or Facebook entry, everyone is a publisher. When everyone has a cellphone with a camera in it, everyone is a paparazzo. When everyone can upload video on YouTube, everyone is filmmaker. When everyone is a publisher, paparazzo or filmmaker, everyone else is a public figure. We're all public figures now. The blogosphere has made the global discussion so much richer -- and each of us so much more transparent.
Uuruur helbel ene udaad bi enehuu post-iig bichseneeree paparazzo bolj taarah ni :P


Minii iPhone-tey taniltsan tuuh neg iimerhuu... :P

Addendum: An iPhone Changed My Life (Briefly)

Saturday, July 07, 2007

More Podcasts

MIT-iin OpenCourseWare-tay tustey "iTunes U" gesen delhiin tomoohon surguliudiin hicheeluudiig (uneguy) bagtaasan Podcast-uudiin tsugluulga buhii huudas iTunes deer shineer neegdjee. Zarim negees ni jishee bolgohod:

Duke University-giin The Fuqua School of Business deer unshigdaj bui "Distinguished Speaker Series" + unuuh duuliant Long-Term Capital Holdings-iin hergiin gol ezdiin neg Nobel Laureate Myron Scholes-iin "Why I am a Speculator" gesen lecture ih sonirhol tatlaa

MIT-iin "Intro to Psychology"

Stanford University, "Philoso?hy Talk"

+ An Intimate Tour Through The Music of Yo-Yo Ma

P.S: Yur ni ene taviad baigaa podcast-uudiig tooj sonsch baigaa hun baina uu?

Tuesday, July 03, 2007

On Controlling the Media

Udguu delhiin tomoohon hevleluudiin Top Story ni bolood baigaa Rupert Murdoch-iin The Wall Street Journal-iig umchluh gesen shuugianaas sanaa avsan uu yasan Baabar Udriin Sonind "Medeelliin ba Medeellin Bus Heregsel" gesen niitlel hevluuljee. Zarim negen chadvarguy setguulchdiig jaahan duviilgusniig ni es tootsvol ardchilsan niigem deh medeelliin heregsliin uureg hariutslaga hiigeed unuudriin Mongol dahi hugjliin tuvshind ni analysis hiisen ih davguy niitlel bolj. Gehdee ene niitleld gants hoyor todruulmaar, ali esvel Baabar-iin uzel bodoltoy zuruldmuur zuils bas baiv:

Мэдээллийн хэрэгслэлvvд цаанаа эзэнтэй байдаг. Иймээс эзний захиалга, сонирхол орсон нь илт харагдана. Жишээ нь, “Өнөөдөр” сонин Багабандид талтай, “ТВ5” Нямдоржийг өмөөрөмтгий, “ТВ9” Ерөнхийлөгчийн өмч, “Өдрийн сонин” болохоор тvvнд дургvй, “Ийгл” телевиз Хойд Америкийн хөрөнгө оруулагчдыг vзэж чаддаггvй. Гэхдээ vvнд гаж юм юу байна? Бvгд зэрэгцэн оршиж байгаа болохоор хэрэглэгчийн л таашаал, сонголт, энд л ардчиллын vнэ цэнэ бий. Тархи угаана гэсэн vг бий, энэ нь төрийн хяналтанд буй ганц сувгаар засварласан мэдээг хvнд зориуд шахахыг л хэлж байгаа юм. Чөлөөт нийгэмд тархи угаах гэсэн ойлголт байдаггvй.

1. Deehne negen chadvarguy setguulchiin butelguy niitleliin talaarh bichlegtee duridaj baisan professor maani Fox News-d Rupert Murdoch-iin udirdlaga door neleedguy hugatsaagaar ajillaj baisan tuuhtey. Tuunees negen udaa medeelliin aguulgad ni Murdoch-iin nuluu baidag esehiig ni asuutal tiim gej helehguy murtuu bas uguy gehguy baiv. Harin orond ni "yamar ch medee 100% objective baih bolomjguy" gesen bulzaaruulah mayagiin hariult ugsun udaatay. Gehdee ene bol medeelliin heregsel 100% subjective baidag gesen ug bas bish. Yurunhiiduu bol medeelliin heregsliin sain muug terhuu 100% objective-d her duhuj baigaagaar ni todorhoiloh uchirtay. Nuguu talaasaa tuhain medeelliin heregseliin barimtalj bui bair suuri ni Baabariin helj baigaachlan "ezen"-geesee shaltgaalna (uuruur helbel tuhain medium-iig umchilj bui ezen ni yamar negen zuilees haraat bus, neutral baih tusmaa unshigchdad ashigtay, jishee ni Bancroft-iin ger buliihnii umchilj bui WSJ). Media mogul Rupert Murdoch bol yah argaguy uunii mash tod tomruun jishee. Paul Krugman ungursun doloo honogiihoo eeljit Op-Ed Column-aa "The Murdoch Factor" gej nerlen Australiin billionaire-iin talaar ingej bichjee:

The problem with Mr. Murdoch isn’t that he’s a right-wing ideologue. If that were all he was, he’d be much less dangerous. What he is, rather, is an opportunist who exploits a rule-free media environment — one created, in part, by conservative political power — by slanting news coverage to favor whoever he thinks will serve his business interests.

Uneniig helehed ene bol dan gants Paul Krugman, George Galloway hoyoriin l yariad baigaa zuil yuruusuu bish ee. Ene bol Amerikiin jiriin ard irged tudiiguy tomoohon think-tank-uudad hiigdsen sudalgaagaar batlagdaj baigaa ed. Hervee husvel Murdoch-iin talaar dundaj bair suuri barimtalsan, mash delgerenguygeer bichigdsen WSJ-iin "In Murdoch's Career, A Hand on the News" gesen niitleliig unshaaray.

2. Tarhi ugaah gedeg uzegdel chuluut niigemd bii. Baih baihdaa shinjleh uhaanjsan, ayultay helbereer orshdog (ene talaar hiigdsen Adam Curtis-iin "The Century of the Self" bolon Mark Achbar & Peter Wintonick nariin "Manufacturing Consent: Noam Chomsky and the Media" gesen documentary-nuudiig sanal bolgoyo). Hervee tarhi ugaah gedeg oilgolt baidagguy yum bol yagaad baruunii deed davhragiihan zuvhun BBC uzej WSJ, NYTimes, Financial Times ali esvel Economist unshdag yum be? Yagaad mass ni Glenn Beck, Rush Limbaugh metiin darvaankuudiig sonsch The Sun metiin shar soningoos saldagguy yum be? Yuruusuu l ene bol bayan heseg ni yaduuchuudiigaa niigemd chuhal asuudluudaas sataaruulah (brainwash) gesen yavuurguy bodlogiin bodot dur turh (uuruur helbel haves vs. have-nots). Uuniig Baabar olj harsanguy yu, ali esvel bid hoyoriin hoorond ni ner tomyonii budlian garav uu bi sain medehguy yum. Yutay ch medeelliin heregsel gedeg bol togloom bish. Ter tusmaa chuham hen umchilj terniig ni hen unshij baigaagaas shaltgaalj uls ornii huvi zaya shiidegdene.

Update: Rupert Murdoch - Photo Essays + Rupert Murdoch Speaks on TIME

Wednesday, June 27, 2007

This and That

Suuliin uyed internet oroh zav garahaa baigaad ajliinhaa zavsar zaigaar The Wall Street Journal, The New York Times (+ hervee zav oldvol The Boston Globe, yun tuld New England-d baigaa bilee gsn :P) hoyoriig hevlelteer ni unshij baigaa. Deehne garsan Walter Isaacson-ii "Kissinger" biography deer Henry Kissinger Harvard-d undergraduate baihdaa uuriin gesen uzel bodoltoy bolohiin tuld unshij baigaa soninguudiinhaa Editorial/Opinion section-g ni algasch unshdag baisan gej bichsen baisan. Tegsen bi soningoo shuud shuurch avuutaa l suuleesee hoyor dahi huudsiig ni ehelj unshdag zurshiltay bolchihoj (odoogiin baidlaar Krugman is on vacation baigaa chihshig). Hamaaguy ingej baigaad uuriin gesen bodolguy copycat bolchih vii dee gej ch bodoh shig hehe.

Anyway, gants hoyor davguy linkuud:

WSJ-iin The Numbers Guy blog-iig hutlugch Carl Bialik (ovgoos ni harval Polshiin yevrey bololtoy) + tuunii uusgen baiguulsan The Gelf Magazine -- hayadaa haa hamaaguy sport ene ter geed daliigaad baidgiig ni es tootsvol ih goyo goyo yumnuud bichdeg.

Slate.com article on getting rid of meaningless numbers: Wind Chill Blows

IT-giin nuhduud ene talaar sonsson esehiig medehguy yum. Yutay ch sayhan Bill Gates, Steve Jobs hoyor WSJ-iin jil bur zohion baiguuldag "D: All Things Digital" conference deer Mac bolon Windows-iin ungursun bolood ireeduin talaar ih goyo yariltslaga hiisen baisan + podcast

Uchigduriin WSJ deer Freakonomics-iig bichdeg Steven Levitt-iin advertisement garsan baisan ni mash ih taalagdav. Zav garval busad humuusiihiig ni ch gesen uzeerey ;)

+ Unuudriin NYTimes-iin Science havsraltad garsan (Tuesday bur gardag) "Darwin Still Rules, but Some Biologists Dream of a Paradigm Shift" hemeeh essay

Wednesday, June 13, 2007

Selected Podcasts

Yunii umnu suuliin sar garui hugatsaand chimeeguy baisandaa minii blogiig bainga ergej toirch baisan hun buhnees hultsel uchye. Tuunees gadna umnuh bichleg deer nadad zoriulj comment uldeesen buh humuust talarhalaa dahin dahin ilerhiilye. Ta nariin ch gesen ajil uils urgelj uudrug butemjtey baig.

Odoogiin baidlaar minii bie zalhuu oyutan status-aasaa zavguy cheap labor hemeeh position ruu shiljsen baigaa tul blog-oo bainga hutulj chadahguy bololtoy. Gehdee bolomj garah buriid bichleg uildej baina aa, amlaya. Mun tuunchlen todorhoi humuustey tsag davchuu baidlaas bolj holbogdoj chadahguy baigaag mini oilgono biz ee gej naidaya. Yaraltay hereg garval hussen hun buhen nad ruu mail bicheerey -> tuvshinred эт яахоо дот ком.

Okey dokey, tegeheer ajiglaad baihad ihenh humuus Podcast geesh zuiliig neg ih meddegguy bololtoy. Hervee ta mp3 player-tey (yalanguya iPod-toy) bol Podcast yah argaguy tanii medeelel avah hamgiin efficient source chini shuu, turshaad uzeerey gedgiig helye.

Uul ni bi blog-iinhoo baruun tald "Favourite Podcasts" gedeg heseg neegeed neleed udaj baigaa. Humuus tooj hereglej baigaa esehiig medehguy yum. Yutay ch Podcast-iig heregleh mash hyalbarhan. Neg bol iTunes ashiglaad shuud update hiigeed baij bolno (iTunes Store-oor damjuulj podcast-uud haih bolomjtoy, minii huvid hamgiin convenient method). Hervee iPod-toy bol computertee zalgah buriid chini automataar sync hiichihne. Ali esvel urid ni taniltsuulj baisan Feedreader program-iig ashiglasan ch bolno. Bur bolohguy bol shuud browser ali esvel DAP metiin programaar tataj avch baigaad podcast-aa sonsch boloh yum (gehdee jaahan ajillagaatay, tsag urchih geed baidag).

Anyway, dor heden recommend bolj bui podcast-uudaa tavilaa. Avtobusand, metrond, mashind, hooloo hiij baihdaa, ali esvel nom sonin unshch baihdaa tsagaa hemnej Harvard, Stanford, Berkeley, MIT, Princeton zereg prestigious institution-uuded unshigdaj baigaa lecture-uud tudiiguy BBC, The Economist, NYTimes zereg hamgiin naidvartay medeelliin heregsluudeer tsatsagdaj, hevlegdej bui medeelluudiig tsag aldalguy sonsooroy.

Bonne chance,
Tuvshin

A collection of public affairs lectures, panels and events from academic institutions all over the world.

Harvard Extension School "Computer Science E-1: Understanding Computers and the Internet" Podcast

"Professor In Your Pocket" - NewsWeek article on Podcast Lectures

Stanford on iTunes U

UC Berkeley Webcast + UC Berkeley "Phil 7 Existentialism in Literature and Film" by Hubert Dreyfus

Addendum: Edward Said-iin 2003 ond Berkeley-d unshsan "Memory, Inequality and Power: Palestine and the Universality of Human Rights" hemeeh lecture mash talaagdlaa + Memoir of Edward Said - "Out of Place" (excerpted in London Review of Books article "Between Worlds")

Tuesday, May 08, 2007

Tom Waits - You Can Never Hold Back Spring

Tuesday, May 01, 2007

This and That

Two new blogs by NYTimes:

Our Lives as Atoms: On the Physical Pattern That Govern Our World

Campaigning for History: Reflections on the American Presidency in a Political Season


Personal Health Testing: A Users Guide

Slate Magazine "History Lesson" column by David Greenberg
Slate Magazine "Dismal Science" column

This and That

2007 onii Pulitzer Prize-iig "International Reporting" salbart hurtsen The Wall Street Journal-iin "China's Naked Capitalism" hemeeh Hyatadiin ediin zasgiin boom-iig olon talaas ni avch uzsen tsuvral niitleluud.

Václav vs. Václav - post-revolutionary Czech Republic-iin uls turiig todorhoilj baisan hoyor Vaclav-iin temtsliin talaarh Vaclav Havel-iin yariltslaga.

Addendum: Enko on Flashnews - My Country: Mongolia

Sunday, April 29, 2007

All Time Favourite Slate Magazine Articles

Slate turns 10 this week. Endees setguuliin all-time favourite article-uudiig olj uzeerey.

+ Balance of Payments by Herbert Stein

This and That

Tsahim Urtuu deerees neleed deehne uyed unshij baisan buguud blog deeree tavih getel yuruusuu oldoj uguhguy baisan (Tsahim Urtuunii web deerh huuchin niitleluudiig ni oloh gej uneheer shantarmaar, ashguy odoo shinechilj baigaa yum baina) negen niitleltey harin saya sanaandguy yavj baigaad "taaraldchihav". Indiana University-giin Saruul-Erdeniin niitelsen (tavisan?) tuunii naiziinh ni enehuu zahia uneheer perseverance gej yamar yum baidgiig yaruu todoor haruulahaar... Zav garval unshaad uzeerey - "ДОТНО АНДЫН ЗАХИА БУЮУ АМЕРИКТ ХЭРХЭН ЭМЧ БОЛДОГ ВЭ?"



Gesnees "The NY Book Review" unshij baigaad genet "book review"-nii talaar gants hoyor yum tavimaar sanagdav. NYTimes-iin literary critic (book critic?), 1998 onii Pulitzer-iin shagnalt Michiko Kakutani gej neg aldag Japan huuhen bii. Zarim zohiolchid bur Kakutani minii nomiin talaar yu geh bol geed shunu noir ni hurdegguy yum gene lee haha. Hervee sain sanaj baigaa bol Henry Kissinger-iin "Diplomacy"-giin havtas deer gantshan Kakutani-giin review-nees ni (ter ni neleed positive review baisan) quotelood neriig ni tom fontoor bichsen baisan. Bodvol "Touchstone Books"-iihen Kakutani-giin neriig barij nomniinhoo sales-iig ihesgeh gesen boltoy, lol. Harin Salman Rushdie esregeeree Kakutani-g "a weird woman who seems to feel the need to alternately praise and spank" gej avsan tuuhtey.

Minii huvid Kakutani-giin NYTimes deerh book review-nuudiig ni bolomj oldvol algasalguy unshihiig boddog. Neg ih shutdegtee ch bish, zugeer bi uuruu mash slow reader-iin deer broke-ass oyutan tul suuliin uyed yamar yamar shine serioznii nomuud garch baigaa talaar barimjaa avahiin tuld geh yum uu daa. Yur ni bol Kakutani-giin book review-uudiig unshij baihad yaj ingej nomiig X-Ray-daj chaddag bainaa gej bodtol bichsen baidag. Tuhain nomon deerh ug buriig ni mash ontsgoilon avch uzeh buguud uuriin judgement-ee helehdee hoyoriin hoorond dundiig barilguy shuud hurts ugeer baigaa baidliig ni shuluuhan heldeg. Nemeed helehed Kakutani bol gaihamshigtay blitz reader. Unuuh aldart 1000 gariu huudastay Thomas Pynchon-ii "Against The Day"-iig ter dor ni unshaad publish boloh udur ni review-iig ni barichihsan zogsoj baisan gej baigaa.

Neeree sayhan bas Gideon Rachman blog deeree "The joy of bad reviews" geed ih sonirholtoy post hiisen baisan + The case for hiring biased book reviewers.

Minii medeh mash sain book review-tey hevleluud:
Guardian Unlimited Books
The New York Times Book Review
The New York Review of Books
The Economist | Books and Arts

Yag odoo sonsch baigaa duu: Matchbox 20 - All I Need

Saturday, April 28, 2007

Tasarhai duu


Video deer Oasis "Definitely Maybe" (1994) album-doo bagtsan "Digsy's Dinner" duug 1994 ond Chicago-d duulj baina. Horin nas dunguj garch yavaa Liam, hahahaha.

These could be the best days of our lives
But I don't think we've been living very wise
Oh no! no!

This and That

Unuudur sanaandguy yavj baigaad mash sonirholtoy negen web log-iig Dulguunii (by the way, props to Dulguun for re-creating his blog) blogroll deerees medej avav. Minii oilgosnoor University of Chicago Graduate School of Business-d MBA-aar surch bui negen Mongol oyutan uuriin "udor dutmiin amidral bolon hicheel surguulin soninii talaar, uuriin amidral deer tulguurlan bichij" baigaa yum baina. Hervee zav oldvol zaaval orood garaaray.

MBA Life: Life of a Mongolian MBA Student in the US

Negen zuiliig sonirhuulj helehed, ene blog deer suuliin uyed ih shuugian degdeegeed baigaa tudiiguy minii huvid ihed sonirhol tatahuits negen sedviig hundsun "'Masters of the New Universe' dahiad - HF" hemeeh hedge fund manager-uudiin hagartlaa bayajij bui talaarh bichleg baiv. Mun tuunchlen dunguj uchigdurhun garsan Krugman-ii NYTimes column "Gilded Once More" gesen nertey baisan buguud bas l enehuu hedge fund manager-uudiin hemjeelshguy ih orlogiin talaar duridjee.

Ungursun 12 sard Goldman Sachs $9.34 billion-ii orlogo olj Wall Street-iin tuuhend urid hojid garch baigaaguy record-iig togtooj baisan bol deer duridsan hedge fund manager-uudiin TOP 25-iin orlogo ni niileed $14 billion bolson baih yum. End Mongoliin GDP $1.5 billion geed bodood uzeheer minii huvid WOW gehees uur heleh ug unendee alga. Uneniig helehed ene buh yandashguy ih hurungu Bush terguutey conservative-uudiin tax cut-iin ur dund bii bolson gej helehed neg ih buruudahguy baih. Ene hediigeer neg talaaraa ediin zasag usch bui met dur zurag haragdavch nuguu talaaraa bayan yaduugiin yalgaa asar ihesch bui talaar duridah heregtey. Krugman ene talaar helehdee, "Income inequality — which began rising at the same time that modern conservatism began gaining political power — is now fully back to Gilded Age levels." gesen baih yum.

Yur ni minii heleh gesen sanaa bol tsaashdaa hamaaguy ingej "irrational exuberance"-daj baigaad neg udur delbe usreh vii dee. Krugman ch gesen "But it’s much too soon to declare the march toward a New Gilded Age over. If history is any guide, one of these days we’ll see the emergence of a New Progressive Era, maybe even a New New Deal. But it may be a long wait." gej heleed ene asuudliig tsaaguur ni chimeeguyhen sanuulaad ugch.

Yutay ch "Growth that is jobless, ruthless, voiceless, rootless and futureless is not conducive to poverty reduction or human development" gesen ihiig bodogduulahuits uguulber bii. Udguugiin "global billionaire club" gegdeh 1000 hurehguy humuusiin halaasand delhiin niit hun amiin talaas iluugiinh ni orlogiig niiluulsen hemjeenii hurungu bii geed bodohleer uuniig yamar negen baidlaar uurchluh uchirtay.

Addendum: Gary Becker Explains the Benefits of Setting a Price for Immigration